بەغدا – INA – ویسام مەلا
ئەمڕۆ دووشەممە، وەزیری خوێندنی باڵا و توێژینەوەی زانستی بە وەکالەت، هەڵۆ عەسکەری، ڕاگەیاندنی دوو دەستپێشخەری بۆ بەهێزکردنی هەماهەنگی ژینگەیی نێوان زانکۆکان و وەزارەتی ژینگەی خستەڕوو، جەختیشی کردەوە لە پاڵپشتیکردنی توێژینەوە ژینگەییەکان بە بڕی 10 ملیۆن دینار بۆ هەر پڕۆژەیەکی ناوازە لە چوارچێوەی مەرجە ڕکابەرییەکاندا.
عەسکەری لە شەشەمین کۆنفرانسی زانستی نێودەوڵەتی بۆ ژینگە و گەشەپێدانی بەردەوام، کە پەیامنێری ئاژانسی هەواڵی عێراقی (INA) ئامادەی بوو، ڕایگەیاند: "هەلێکی باشە کە لە زانکۆی تەکنەلۆژیا کۆدەبینەوە بۆ ئەنجامدانی چالاکییەکانی شەشەمین کۆنفرانسی نێودەوڵەتی ژینگە و گەشەپێدان، ئەمەش بۆ بەرجەستەکردنی ئەو توێژینەوە زانستییانەی کە دامەزراوە نیشتمانییەکانمان بەرهەمی دەهێنن لە چوارچێوەی بەردەوامیی چارەسەرە ژینگەیی و گەشەپێدانییەکاندا، کە تێیدا هەوڵە تەواوکارییەکان لە ئەدای دامەزراوەیی نێوان وەزارەتی خوێندنی باڵا و زانکۆ و سەنتەرە پسپۆڕییەکانی لەگەڵ وەزارەتی ژینگە تەرخان دەکەین".
هەروەها وتیشی: "ئێمە تەواوکەری ڕێڕەوێکین کە تێیدا ئاماژەی بەرچاو بەدیهاتوون و یارمەتیدەربوون لە خێراکردنی ڕیتمی باڵادەستی، و ڕێگەیان خۆشکردووە بۆ گواستنەوە بەرەو قۆناغێک کە بنەما ژینگەییە جیهانییەکان بگرێتەبەر و پشت بە ئابووری سەوز ببەستێت".
عەسکەری ڕوونی کردەوە: "گرنگیدان بە دۆسیەی ژینگە یەکێک بووە و دەبێت لە کارە لەپێشینەکانی ئێمە، چ لە وەزارەتی خوێندنی باڵا بێت یان لە وەزارەتی ژینگە، کە یەکێکە لە بوارەکانی کاری هاوبەش کە خزمەت بە پێگەی زانکۆ عێراقییەکانمان دەکات لەسەر ئاستی نێودەوڵەتی".
وەزیر ڕاگەیاندنی دەستپێشخەرییەکی گرنگی خستەڕوو کە دوو بەش لەخۆدەگرێت بۆ بەهێزکردنی هەماهەنگی نێوان هەردوو دامەزراوەکە، ئەوانیش: یەکەم: دەستپێشخەری (ئەکادیمیای سەوز) بۆ بڵاوکردنەوەی توێژینەوە کارەکییە جۆرییە هاوبەشەکانی نێوان توێژەرانی زانکۆکان و توێژەرانی وەزارەتی ژینگە لە بوارەکانی پیسبوونی پاشماوەی پیشەسازییە بەردینییەکان، کارگەکان، گواستنەوە، پاشماوەکان، کشتوکاڵ و سیستمە سروشتییەکان.
لە درێژەی قسەکانیدا وتی: "کار دەکەین بۆ هەڵبژاردنی 5 یەکەمین توێژینەوەی ناوازە و خەڵاتکردنیان بە بڕی 10 ملیۆن دینار بۆ هەر توێژینەوەیەک، بەو مەرجەی توێژینەوەکە لە بوارەکەیدا کارەکی (تطبیقی) بێت و ژمارەی بەشداربووانی لە 3 کەس تێپەڕ نەکات، توێژینەوەکان لەلایەن سندوقی خوێندنی باڵا و سندوقی پاراستنی ژینگە بە شێوەی هاوبەش پاڵپشتی دەکرێن، وادەی پێشکەشکردنی توێژینەوەکانیش لە نیسانی 2026ـەوە تاوەکو تەممووزی 2027 دەبێت".
ئاماژەی بەوەشکرد: "بەشی دووەم بریتییە لە دەستپێشخەریی هەماهەنگی نێوان زانکۆی تەکنەلۆژیا و سەنتەری نیشتمانی بۆ چاودێری جۆری هەوا لە وەزارەتی ژینگە، بە مەبەستی گۆڕینەوەی داتاکان و شیکردنەوە و بڵاوکردنەوەیان بە شێوەی ئەکادیمی، هەروەها پێشکەشکردنی ڕاوێژی تەکنیکی لە بواری پیسبوونی هەوا، بڕی 10 ملیۆن دینار لە سندوقی خوێندنی باڵا و سندوقی پاراستنی ژینگە تەرخان دەکەین بۆ جێبەجێکردنی ئەم دەستپێشخەرییە لە ماوەیەکدا کە لە ساڵێک تێپەڕ نەکات، لە مانگی تەممووزی داهاتووی 2026ـەوە دەستپێدەکات".
ئاماژەی بەوەشکرد: "عێراق بەشێکە لە هاوبەشی جیهانی لە بوارە سەوزەکاندا، بۆیە کارمان کردووە بۆ جێبەجێکردنی سیاسەتی حکومەت لەم بوارەدا، بە تایبەت لەو بابەتانەی پەیوەستن بە دۆسیەی ئابووری کاربۆن، بۆ بەخشینی وزەیەکی نوێ بە ئابووری لە ڕێگەی وەبەرهێنان لە ژینگە لە لایەک و کەمکردنەوەی دەردانی گازەکان لە لایەکی دیکە".
لە کۆتاییدا ئاماژەی بە بەشداریی 88 زانکۆی عێراقی کرد لە ڕیزبەندی تایمز (University Impact Rankings) کە کاریگەریی زانکۆکان دەپێوێت لە بەدیهێنانی ئامانجەکانی گەشەپێدانی بەردەوام، و هەندێک لە زانکۆکانمان پلەی یەکەمی جیهانییان بەدەستهێناوە لە بواری وزەی پاکدا.